Categorie archief: Leenwoorden

Taalbaas

Deze zomer is een nieuwe website gelanceerd: Taalbaas. De site doet uitgebreid verslag van nieuw nederhoponderzoek, waarin met name gekeken is naar de overeenkomsten tussen rappers en andere Nederlandstalige artiesten. Welke woorden worden het meest gebruikt, wie zijn de “grofbekken”, wie de “woordherhalers” en wie de “taalbroeders”? Het is allemaal te lezen op de uitgebreide en verrijkte website.

Een deel van het onderzoek is uitgevoerd door Vivien Waszink (Instituut voor de Nederlandse Taal), Alex Reuneker (Universiteit Leiden) en Ton van der Wouden (Meertens Instituut), in samenwerking met radioprogramma De Taalstaat en de afdeling Datajournalistiek van de KRO-NCRV. Een verslag van het onderzoek staat op Neerlandistiek.nl.

Bron: Onze Taal

Hoe overleeft het Nederlands in de digitale wereld?

Even een whatsappje sturen of een skypegesprek voeren met iemand aan de andere kant van de wereld: we kijken er niet meer van op. We kunnen ook tegen onze computer praten. De snelheid van die ontwikkelingen wordt bepaald door de investeringen in taal- en spraaktechnologie. Maar hoe ziet de toekomst van het Nederlands eruit in de digitale wereld? Is die rooskleurig of verliest het Nederlands terrein?

digitale_wereld_0

Bron/lees meer: Taalunie

Waarom toch die Engelse woorden in het Nederlands?

Zelfs de nieuwsbrief van de Taalunie bevat onnodige Engelse woorden, schrijft een lezer aan de redactie. In een recente editie van Taalunie:Bericht las hij het artikel ‘Nieuwe tool bepaalt tekstniveau.’ Waarom werd hier niet over een nieuw instrument of werktuig gesproken? En nu hij de kwestie toch ter sprake bracht: waarom moet het altijd over skills gaan? Wat is er mis met vaardigheden? Het zijn heel redelijke vragen, waar veel Nederlandstaligen mee zitten.

tool

Er is natuurlijk niets mis met authentieke Nederlandse woorden, zoals werktuig, en ook niet met oudere leenwoorden, zoals instrument. Die hebben het voordeel dat ze ingeburgerd zijn. Dat wil zeggen dat niemand een onbehaaglijk gevoel heeft als ze worden gebruikt. Bij veel nieuwe Engelse leenwoorden, onder meer de aangehaalde tools en skills, is dat wel het geval. Dat heeft ermee te maken dat er wel erg veel Engels onze taal binnendringt tegenwoordig. Net zoals er vroeger veel Franse woorden werden opgenomen, overigens. Of een woord blijft, beslissen de gebruikers.

Er kunnen nu twee dingen gebeuren. Ofwel vinden we zo’n Engelse nieuwkomer na verloop van tijd heel gewoon, ofwel verdwijnt die uit onze taal. Het is niet de Taalunie die dat beslist, en evenmin hangt dat af van de woordenboekredacties. Die verzamelen en registreren alleen de woorden die in gebruik zijn. Of een woord blijft, beslissen de gebruikers.

Bron/lees meer: Taalunie

Nederlandse creooltaal

Tot in de negentiende eeuw werd een Nederlandse creooltaal gesproken op de Maagdeneilanden. De sprekers waren nakomelingen van slaven die op de plantages hadden gewerkt. Taalkundige Cefas van Rossem deed promotieonderzoek aan de Radboud Universiteit naar achttiende-eeuwse handschriften.

Creooltalen werden vaak gesproken door slaven in de voormalige Europese koloniën. Deze talen bestaan voor een deel uit de taal van de Europese kolonisator en voor een deel uit de
inheemse talen van de slaven.

johannes

In de jaren tachtig van de vorige eeuw vond de Duitse onderzoeker Peter Stein in het archief van de Evangelische Broedergemeente in Herrnhut honderden pagina’s in een Nederlands Creoolse taal. Dat dorpje lag toen nog in de DDR en was niet makkelijk te bezoeken door Westerse onderzoekers. Pas na de Val van de Muur in 1989 kregen zij de mogelijkheid om deze teksten te digitaliseren om ze met behulp van de computer te onderzoeken.

Bron/lees meer: Nemo Kennislink

Wat is een hipster?

Vintage kleding, alternatieve muziek, moeilijke brillen, baarden en ecokoffie: ongeveer het beeld dat we bij de hedendaagse ‘hipster’ hebben. Maar is een hipster wel zo hip?

woordbaak_hipster

Eigenlijk niet, want de hipster, en ook het woord hipster, bestaat al vrij lang. In de jaren veertig en vijftig van de vorige eeuw werden de aanhangers van de Amerikaanse ‘Beat generation’ al hipsters genoemd. In Nederland werd het begrip vooral in de jaren zestig bekend. Toen werd in plaats van hipster ook wel het woord hippie gebruikt. Die twee woorden zijn sindsdien nogal uit elkaar gegroeid. Hippies zijn tegenwoordig lang niet zo modieus als hipsters.

Bron/lees meer: Instituut voor de Nederlandse Taal